Ogród szkolny przy Publicznym Gimnazjum w Zakrzewie


Województwo: mazowieckie

Powiat: radomski

Zakrzew jest miejscowością znajdującą się w powiecie radomskim, w województwie mazowieckim. Dzieje wsi sięgają wieku XIII - z tego okresu pochodzi wzmianka o pierwszym kościele parafialnym. Wiadomo, że w 1330 roku nazwa miejscowości była niemalże identyczna z obecną. Zakrzew (lub też stara forma Zakrzów) jest nazwą topograficzną pochodzącą od położenia, umiejscowienia wsi. Znaczy dosłownie "osadę za krzewami, zaroślami, krzaczkami".

Przez cały czas swojego istnienia Zakrzew był typową mazowiecką wsią. Po reformie administracyjnej z 1990 roku Zakrzew stał się siedzibą gminy nowo utworzonego powiatu radomskiego w województwie mazowieckim.

Gmina Zakrzew jest jedną z 13 gmin powiatu radomskiego. Położona jest po zachodniej stronie miasta Radomia. Bezpośrednio przy zachodniej granicy miasta znajdują się miejscowości: Wacyn, Bielicha, Milejowie, Janiszew. Gmina leży przy trasie Radom - Tomaszów Mazowiecki (droga wojewódzka 740), graniczy z gminami Jedlińsk, Wolanów i Przytyk.

Zgodnie z regionalizacją fizycznogeograficzną wg J. Kondrackiego gmina położona jest w podprowincji Niziny Środkowopolskiej w makroregionie Wzniesienia Południowomazowieckie na Równinie Radomskiej taksonomicznie traktowanej jako mezoregion.

Rzeźba regionu ukształtowana została przez zlodowacenie środkowopolskie, które docierając do podnóża Gór Świętorzyskich wyrównało i przykryło stare podłoże zbudowane z miękkich skał jurajskich i kredowych. Równinę tą przecinają, stosunkowo płytkie, doliny rzek: Radomki, Dobrzycy, Bosaka. Deniwelacja terenu waha się pomiędzy 193 m n.p.m. a 134 m n.p.m. spadki natomiast nie przekraczają 5%. Gleby rozwijające się na gliniastym i piaszczystym podłożu nie są zbyt bogate. W większości są to gleby brunatne wyługowane, wykształcone na piaskach gliniastych oraz gleby bielicowe. Odnośnie roślinności przeważają drzewostany sosnowe, występują także drzewostany mieszane. Przyjmując klasyfikację leśną są to lasy mieszane świeże.

Cechą charakterystyczną klimatu regionu jest przewaga wpływów kontynentalnych. Średnia temperatura roczna wynosi ok. 8,5 st. C, lato jest dość długie, trwa 90-95 dni, zima chłodniejsza trwająca ok. 85 dni. Średnia temperatura stycznia wynosi -3 st. C, a lipca 18 st. C. Suma opadów rocznych to 550-600 mm. Dzięki tak sprzyjającym warunkom klimatycznym okres wegetacyjny trwa ok. 200 dni, co umożliwia uprawę nie tylko zbóż, ale także owoców jagodowych oraz szeroką gamę warzyw (w regionie istnieje "zagłębie sadownicze", "paprykowe", "truskawkowe").

Historia

Utworzony przy Publicznym Gimnazjum w Zakrzewie ogród botaniczny spełnia różnorodne zadania, ale do najważniejszych jego funkcji należy przede wszystkim popularyzacja wiedzy przyrodniczej, edukacja przyrodnicza oraz krzewienie szeroko pojętej kultury.

Gmina Zakrzew, z racji swojego położenia (dolina rzeki Radomki) należy do Związku Gmin "Radomka". Wygrana Związku w konkursie organizowanym przez Generalną Dyrekcję Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska dała możliwość utworzenia kompleksu ogrodowego przy budynku Publicznego Gimnazjum i Publicznej Szkoły Podstawowej w Zakrzewie.

Po przeanalizowaniu potrzeb szkoły, warunków klimatycznych, glebowych i po konsultacjach z leśnikami i ogrodnikami przystąpiono do realizacji opracowanego wcześniej projektu zagospodarowania (w sierpniu 2002 roku). Prace rozpoczęły się od przygotowania oczka wodnego. Jednocześnie prowadzona była odpowiednia uprawa gleby, tak aby nadawała się do nasadzeń. Zgromadzone rośliny pochodzą zarówno z naturalnych stanowisk jak i ogrodów botanicznych z całego świata.

Ogród, to doskonałe miejsce do badań naukowych, umożliwia uczniom poznawanie botaniki "na żywo", a miłośnikom przyrody odkrywanie jej tajemnic. Pozawala on również osiągnąć bardzo ważne cele wychowawcze: kształtowanie odpowiedzialności za podejmowane obowiązki, uczenie właściwego stosunku do przyrody czy uwrażliwianie estetyczne i emocjonalne.

Środowiska "nie dostajemy w spadku po naszych przodkach, lecz pożyczamy je od naszych dzieci". Prawda tego przysłowia głosi, iż decydujący głos w sprawie ochrony życia na naszej planecie zależy od naszego pokolenia. Dopiero, kiedy zrozumiemy prawa środowiska i poczujemy się odpowiedzialni za jego przyszłość, będziemy w stanie podejmować działania na rzecz ochrony naszego najbliższego otoczenia.

Przyroda

Okazy roślin w utworzonym w 2002 roku ogrodzie są zaledwie kilkuletnie. Najokazalszym drzewem jest jodła, posadzona jako drzewo szkoły. Wzdłuż ogrodzenia występują dwie aleje - z jarzębem szwedzkim i drzewami iglastymi, sadzonymi przemiennie (jodła, świerk, sosna). Wśród drzew występują również: stanowiska sosny czarnej i modrzewia europejskiego, różne gatunki wierzb, lipa srebrzysta, klon polny, grab pospolity, brzoza płacząca, brzoza czarna, śliwy i jabłonie ozdobne.

Ponadto wyróżnić należy krzewy jałowca, żywotnika, aronii, berberysu, bukszpanu, dereni, leszczyny, mahonii pospolitej, śnieguliczki białej, rokitnika zwyczajnego, tamaryszku drobnokrzewowego.

W oczku wodnym występuje stanowisko trzciny tyborowatej, a wokół oczka kaczeńce, niezapominajki, irysy i bodziszelec łąkowy.

Dla celów edukacyjnych posadzono rośliny chronione w Polsce: cis, limbę i kosodrzewinę.

Ścieżka

Stanowisko I
Oczko wodne: roślinność linii brzegowej i roślinność wodna
 

Stanowisko II
Rośliny chronione
 

Stanowisko III
Drzewa iglaste: sosna czarna, jodła i modrzew europejski.
 

Stanowisko IV
Szkolne Muzeum Regionalne

Dziedzictwo kulturowe naszego regionu i pamięć przodków przechowywane są w Szkolnym Muzeum Regionalnym. Powstało ono, aby ocalić od zapomnienia historię życia codziennego w okolicach Zakrzewa. Muzeum przekazuje klimat dawnych lat, pozwala identyfikować się z małą Ojczyzną, nawet więcej - zabierając w sentymentalną podróż w czasie, umacnia emocjonalną wieź z tą ziemią.

Muzeum zajmuje dziś dwa duże pomieszczenia w podpiwniczeniu budynku szkoły. Dla większego autentyzmu zrobiono podłogę z gliny - tak, by przypominała wnętrza wiejskich chat. Wśród zgromadzonych eksponatów są między innymi: stare żelazka, maglownice, tarki, przyrządy do obróbki lnu (okolice Zakrzewa słynęły niegdyś z uprawy tej rośliny). Nie brakuje i rzeczy bardziej współczesnych - np.: radia "pionier" i pięknie utrzymanych maszyn do szycia "singer". Kolekcje wzbogacił ksiądz proboszcz ofiarowując komplet starych drewnianych mebli. Z kolei miejscowy zdun postawił oryginalną kuchnię kaflową. Nie brakuje i ciekawostek: na półce z czasopismami stoi wydana w 1936 r. książka, którą wiele lat temu znaleziono na wiejskiej drodze. Skąd się tam wzięła - nie wiadomo.
Muzeum świetnie sprawdza się na zajęciach poświęconych dziejom Małych Ojczyzn, zwłaszcza, że wiele tradycji na wsi już zamiera.

Stanowisko V
Kawiarenka Muzealna

Szkolna kawiarenka "Muzealna", która wystrojem przypomina staropolską izbę jest azylem dla uczniów i miejscem spotkań odwiedzających nas gości.

W kawiarence dokonujemy mówienia kart pracy i podsumowania ścieżki. Dzielimy się wrażeniami przy herbacie i gorącej czekoladzie.

Uwagi

Infrastruktura - dojazd do ogrodu przy kompleksie szkolnym jest dobrze oznakowany. W pobliżu znajduje się parking. Cały kompleks jest ogrodzony, na terenie jest wiele ławeczek, a także wydzielone miejsce do odpoczynku MONA. W pobliżu znajduje się pełnowymiarowe boisko sportowe, kort, miasteczku ruchu drogowego. W budynku szkoły swoją lokalizację ma Szkolne Muzeum Regionalne, które znalazło się na mapie mazowieckich muzeów, wydanej przez Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki. Obok muzeum funkcjonuje kawiarenka "Muzealna" dla uczniów i gości nas odwiedzających.

Słabą stroną ogrodu jest jego krótki czas istnienia, przez co wymiary niektórych drzew i krzewów są mało okazałe.

Autorzy

Autorem pierwotnej wersji opisu parku powstałej w ramach projektu "Parki i ogrody oczami młodzieży" jest:
Publiczne Gimnazjum im. Jana Kasprowicza w Zakrzewie
Zakrzew 58d
26-652 Zakrzew
e-mail: gimzakrzew@vp.pl
Opiekun grupy:
Renata Wronka Małgorzata Koprowska
 

Autorzy opisu:
Współpracujacy nauczyciele:


Wyszukiwarka

Wyszukiwarka


Kontakt

Nazwa organizacji
Ośrodek Działań Ekologicznych "Źródła"
Adres organizacji
90-602 Łódź, ul. Zielona 27
Telefon do organizacji
42 632 8118
Adres www organizacji
www.zrodla.org

 
 


Newsletter

wpisz swój e-mail aby otrzymywać informacje o naszych działaniach

Wyślij



© 2010 Ośrodek Działań Ekologicznych "Źródła" | Dzień Pustej Klasy | PITy 2015 | zielone szkoły | oszczędzajmy wodę | edukacja globalna | Kalendarz świąt ekologicznych